Het is een feit dat iedere veranderende sociale context conflictsituaties en etnoknelpunten met zich mee brengt. We spreken van een etno-knelpunt wanneer er zich een probleem of spanningssituatie voordoet tussen mensen van verschillende culturen. Diversiteitmanagement tracht die knelpunten op te lossen. Uitgangspunt is de gedragspsychologie, die men net zoals bij een groeiend gebruik van antidepressiva ook aanwendt om de achterliggende mechanismen bloot te leggen en hierop in te grijpen.

Het verschil in diversiteit
Een paard tussen tientallen schildpadden is een andere situatie dan een schildpad tussen tientallen paarden. Het verschil zit niet in het paard of de schildpad, maar in de omgeving en de plaats van het dier in die omgeving. Het diversiteitsmodel gaat uit van de positie die een persoon inneemt in de omgeving waarin hij zich bevindt. Het model gaat daarom zowel voor allochtonen als autochtonen op, voor mannen of vrouwen, ouderen of jongeren.
In dit model zien we dat standpunten en gevoelens over de plaats binnen de omgeving zich zowel vanuit het individuele als vanuit de groep kunnen ontplooien. In het Westen zien we een sterke toename van het individualisme. Daarnaast kan iemand zich introvert of extravert manifesteren in zijn omgeving.

De plaats in de omgeving
Als we het model bekijken zien we dat er slechts één kwadrant is waarop diversiteit een probleem vormt voor de omgeving, namelijk wanneer er een extraverte groepsidentificatie ontstaat ten gevolge van een gevoel van miskenning. Dit gevoel van miskenning door de omgeving verhoogt de groepsidentificatie en die vertaalt zich op zijn beurt in vijandigheid jegens de omgeving. Deze vijandigheid zal zich echter niet altijd manifesteren. Maar als ze dat wel doet, kan dat in de vorm van rellen, vandalisme of misdadigheid. Let wel: het model gaat uit van een gevoel van miskenning, maar men kan daaruit niet opmaken of er werkelijk sprake is van miskenning door de omgeving. Opvallend is dat bij autochtone aanhangers van extreemrechts zich hetzelfde fenomeen voordoet. Men voelt zich miskend door de omgeving, vervolgens valt men terug op groepsdenken en dit manifesteert zich in vijandigheid.

Rust betekent niet dat er geen probleem is
Een introverte houding zal zelden tot zichtbare omgevingsproblemen leiden. Toch kan een brede onverschilligheid de basis zijn van een economisch zwakkere maatschappij of een kwetsbaar sociaal netwerk. Wanneer iemand het gevoel heeft impact te hebben op zijn omgeving zal dit per definitie tot een positievere houding leiden. Enkel al de evolutie in die richting kan emancipatorisch werken. Een toenemende individualisering kan in dat opzicht dus ook leiden tot een sterker engagement tegenover de groep. Men heeft de groep echter minder nodig om zijn eigen plaats binnen de omgeving te bepalen.
Men treft mensen van vreemde en van autochtone origine in ieder kwadrant aan. Slechts de mate waarin er afgeweken wordt van de representativiteit duidt op etnoknelpunten. Het oplossen hiervan leidt niet per definitie tot het verdwijnen van die knelpunten, maar men zal ze een andere definitie geven. Dat zou betekenen dat ze er nog zijn, maar dat die niet meer bepaald worden door etniciteit maar bijvoorbeeld door sociale status. Interessant is bijvoorbeeld om het model eens te bekijken vanuit de problematiek van gender-diversiteit en de positie van de vrouw door de tijd heen.

Iedereen wil erkenning
In feite streeft iedereen ernaar om in het kwadrant van erkenning en respect te zitten. Sociale druk zal er echter toe leiden dat men het podium waarop dit moet gebeuren smaller maakt, en men zich nestelt in de introverte situatie van aanvaardig en rust.
Anderen daarentegen zullen ernaar streven om zanger te worden, een boek te schrijven of laten zich gedurende maanden opsluiten in een huis vol camera’s onder het oog van honderdduizenden kijkers.